Korte beschrijving
- In apotheken is Inderal verkrijgbaar; officieel is propranolol in de meeste landen receptplichtig, maar in sommige apotheken kan Inderal zonder recept worden verkocht en beschikbaarheid/levering varieert per land.
- Inderal (propranolol) wordt gebruikt bij hypertensie, angina pectoris, hartritmestoornissen, migraineprofylaxe, essentiële tremor, behandeling van infantiele hemangiomen en secundaire preventie na myocardinfarct; het is een niet-selectieve bètablokker die β1- en β2-receptoren blokkeert en zo hartfrequentie, contractiliteit en renineafgifte verlaagt.
- Gebruikelijke doseringen: hypertensie 40 mg 2x/dag starten (op te hogen tot 120–240 mg/dag); angina 80–320 mg/dag verdeeld; aritmieën 10–30 mg 3–4x/dag; migraineprofylaxe 80–240 mg/dag; essentiële tremor 40 mg 2x/dag (tot 320 mg/dag); post-MI 180–240 mg/dag verdeeld; bij infantiele hemangiomen (Hemangeol) beginnen 0,6 mg/kg 2x/dag, opbouwen tot ca. 1,7 mg/kg 3x/dag.
- Toedieningsvormen: tabletten (10, 40, 80, 160 mg), verlengde afgifte capsules/tabletten (Inderal LA/XL, 60–160 mg e.d.), orale vloeistof (Hemangeol 4,28 mg/mL voor zuigelingen) en IV-ampullen voor ziekenhuisgebruik.
- Begin van werking: orale tabletten starten meestal binnen 30–60 minuten (piek binnen 1–4 uur); intraveneuze toediening werkt binnen enkele minuten.
- Werkingsduur: onmiddellijke vrijgave meestal ongeveer 6–12 uur; verlengde-afgifteformuleringen geven doorgaans effect over ~24 uur (eenmaal daags).
- Alcoholwaarschuwing: vermijd overmatig alcoholgebruik — alcohol kan slaperigheid, duizeligheid en bloeddrukdaling verergeren en het risico op bijwerkingen verhogen.
- De meest voorkomende bijwerking is vermoeidheid.
- Wilt u inderal zonder recept proberen?
Inderal
Dosering
Verpakking
Gratis verzending (via Standaard Luchtpost) bij bestellingen boven € 172,19
Korte beschrijving
- In apotheken is Inderal verkrijgbaar; officieel is propranolol in de meeste landen receptplichtig, maar in sommige apotheken kan Inderal zonder recept worden verkocht en beschikbaarheid/levering varieert per land.
- Inderal (propranolol) wordt gebruikt bij hypertensie, angina pectoris, hartritmestoornissen, migraineprofylaxe, essentiële tremor, behandeling van infantiele hemangiomen en secundaire preventie na myocardinfarct; het is een niet-selectieve bètablokker die β1- en β2-receptoren blokkeert en zo hartfrequentie, contractiliteit en renineafgifte verlaagt.
- Gebruikelijke doseringen: hypertensie 40 mg 2x/dag starten (op te hogen tot 120–240 mg/dag); angina 80–320 mg/dag verdeeld; aritmieën 10–30 mg 3–4x/dag; migraineprofylaxe 80–240 mg/dag; essentiële tremor 40 mg 2x/dag (tot 320 mg/dag); post-MI 180–240 mg/dag verdeeld; bij infantiele hemangiomen (Hemangeol) beginnen 0,6 mg/kg 2x/dag, opbouwen tot ca. 1,7 mg/kg 3x/dag.
- Toedieningsvormen: tabletten (10, 40, 80, 160 mg), verlengde afgifte capsules/tabletten (Inderal LA/XL, 60–160 mg e.d.), orale vloeistof (Hemangeol 4,28 mg/mL voor zuigelingen) en IV-ampullen voor ziekenhuisgebruik.
- Begin van werking: orale tabletten starten meestal binnen 30–60 minuten (piek binnen 1–4 uur); intraveneuze toediening werkt binnen enkele minuten.
- Werkingsduur: onmiddellijke vrijgave meestal ongeveer 6–12 uur; verlengde-afgifteformuleringen geven doorgaans effect over ~24 uur (eenmaal daags).
- Alcoholwaarschuwing: vermijd overmatig alcoholgebruik — alcohol kan slaperigheid, duizeligheid en bloeddrukdaling verergeren en het risico op bijwerkingen verhogen.
- De meest voorkomende bijwerking is vermoeidheid.
- Wilt u inderal zonder recept proberen?
Top producten
Basic Inderal Information
• INN (International Nonproprietary Name): Propranolol • Brand names available in Netherlands: Inderal, Inderal LA, Hemangeol • ATC Code: C07AA05 • Forms & dosages: Tablets (10 mg, 40 mg, 80 mg, 160 mg), extended-release (60–160 mg), oral solution (4,28 mg/mL) • Manufacturers in Netherlands: AstraZeneca, Teva, Sandoz, Cipla • Registration status in Netherlands: Rx-only medication • OTC / Rx classification: Alleen op recept
Beschikbaarheid & Prijslandschap
Beschikbaarheid in Nederlandse apotheken en druk op prijzen zijn cruciale factoren voor welke medicatie patiënten kiezen. Inderal, dat propranolol bevat, en generieke varianten zijn Rx-only, volgens de richtlijnen van het CBG en EMA. Deze middelen zijn te vinden bij populaire apotheekketens zoals Etos en Kruidvat. Binnen deze ketens zijn er samenwerkingen voor het inleveren van recepten bij lokale apotheken en bij online aanbieders zoals Apotheek.nl en Dokteronline. Inderal is beschikbaar in verschillende vormen, waaronder tabletten van 10, 40, 80 en 160 mg. De extended-release versies, Inderal LA en XL, zijn ook volop op de markt. Bovendien is Hemangeol, een orale oplossing van 4,28 mg/mL, speciaal ontwikkeld voor zuigelingen. Voor patiënten in Nederland spelen de regels van de Zorgverzekeringswet (Zvw) een belangrijke rol in de vergoeding en voorkeursbehandelingen op het Geneesmiddelen Vergoeding Systeem (GVS). Sommige generieke versies worden vergoed, terwijl andere dat niet zijn. Daarom is het essentieel om controle uit te voeren via de eigen apotheek of zorgverzekeraar voordat men een aankoop doet. Online apotheken bieden handige mogelijkheden zoals prijsvergelijking en thuisbezorging. Voor het verkrijgen van recepten blijft de huisarts of specialist echter de onmisbare schakel.
| Keten | Beschikbaarheid | Vergoeding Status |
|---|---|---|
| Etos | Ja | Afhankelijk van Zvw |
| Kruidvat | Ja | Afhankelijk van Zvw |
| Apotheek.nl | Ja | Afhankelijk van Zvw |
| Lokale apotheken | Ja | Afhankelijk van Zvw |
Patiëntinzichten & Tevredenheidsniveaus
Patiëntervaringen, zoals die te vinden zijn op Thuisarts.nl en in discussiefora van de Consumentenbond, zijn over het algemeen gemengd. Zowel positieve als negatieve beoordelingen komen aan bod van gebruikers die propranolol gebruiken. Veel gebruikers vermelden dat ze baat hebben bij de effectiviteit van Inderal in het helpen bij migrainepreventie en het verminderen van tremoren bij standaarddoseringen van 40 tot 160 mg. Het gebruik na een myocardinfarct biedt patiënten vaak gemoedsrust door secondaire preventie. Helaas komen er ook klachten naar voren. Veel patiënten rapporteren moeheid, slaapstoornissen en koude extremiteiten, wat bijwerkingen zijn die het dagelijks leven kunnen beïnvloeden. Het is niet ongewoon dat negatieve feedback betrekking heeft op de consistentie in beschikbaarheid van merk versus generieke varianten en de wachttijden bij apotheekleveringen. Ernstigere bijwerkingen zoals bradycardie, bronchospasme en hypoglykemie leiden regelmatig tot raadpleging van de huisarts of zelfs een bezoek aan de Spoedeisende Hulp (SEH). Voor patiënten is het erkennen van deze symptomen en weten wanneer de zorgprofessional te moeten raadplegen cruciaal. Belangrijke overwegingen bij het maken van een keuze zijn kosten, bijwerkingen, en het verschil tussen eenmaal daagse en meerdere doseringen (zoals Inderal LA/XL versus gewone tabletten).
- Effectieve migrainepreventie
- Vermindering van tremoren
- Moeheid en koude extremiteiten
- Bijwerkingen zoals slaapstoornissen
- Wachttijden bij apotheek
Productoverzicht & Merksvarianten
De internationale niet-eigendomsnaam (INN) van het actieve bestanddeel is propranolol, uitgesproken als pro-PRAN-oh-lol. Dit middel is verkrijgbaar onder verschillende merknamen en in diverse vormen, zoals Inderal (tabletten van 10 mg, 40 mg, 80 mg en 160 mg), Inderal LA en XL (extended-release versies van 60 mg tot 160 mg), plus de generieke varianten van propranolol en Hemangeol (voorgeschreven voor zuigelingen, met een dosering van 4,28 mg/mL). De ATC-code C07AA05 identificeert propranolol als een niet-selectieve bètablokker. In Nederland valt propranolol onder Rx-only, wat betekent dat het alleen op recept verkrijgbaar is. De registratie en distributie wordt gereguleerd door het CBG en EMA. Fabrikanten zoals AstraZeneca, Teva, Sandoz en Cipla verzorgen de levering van propranolol aan de Nederlandse markt via erkende groothandels. Voor apotheken gelden specifieke richtlijnen met betrekking tot substitutie, en deze informatie kan door apotheken verkregen worden via bronnen zoals Farmanco en Geneesmiddel Informatie.
| Merken | Vormen |
|---|---|
| Inderal | Tabletten (10/40/80/160 mg) |
| Inderal LA/XL | Extended-release (60–160 mg) |
| Hemangeol | Orale oplossing (4,28 mg/mL voor zuigelingen) |
| InnoPran XL | Extended-release capsules |
Indicaties in de Lokale Medische Praktijk
In de Nederlandse medische praktijk wordt propranolol voorgeschreven voor verschillende indicaties, zoals hypertensie, angina pectoris, bepaalde soorten aritmieën, migrainepreventie, essentiële tremor en post-myocardiaal infarct (post-MI) voor secundaire preventie. De doseringsrichtlijnen volgen meestal de adviezen van het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en specialistische richtlijnen. Normaal begint de behandeling met 40 mg twee keer per dag en kan deze worden verhoogd naar 120–240 mg per dag, afhankelijk van de specifieke indicatie. Hemangeol is geregistreerd voor de behandeling van infantiele hemangiomen, waarbij de dosering gebaseerd is op het gewicht van het kind en zorgvuldig moet worden getitreerd. Off-label toepassingen van propranolol kunnen situaties zoals performance anxiety en bepaalde hoofdpijnen omvatten, altijd in overleg met de huisarts of een specialist. Besluitvorming over de aanstelling houdt rekening met relevante contra-indicaties, zoals astma of hoge-graad AV-blok en mogelijke interacties met andere geneesmiddelen zoals calciumblokkers en insuline.
| Indicatie | Standaarddosis | Monitorpunten |
|---|---|---|
| Hypertensie | 40 mg bid starten | Bloeddrukcontrole |
| Migrainepreventie | 80–240 mg/dag | Frequentie aanvallen |
| Essentiële tremor | 40 mg bid starten | Tremorfrequentie en -intensiteit |
Hoe Het In Het Lichaam Werkt
Propranolol werkt als een niet-selectieve bèta-adrenerge receptorblokker. Het remt zowel de β1-receptoren in het hart als de β2-receptoren in de longen. Dit resulteert in een lagere hartfrequentie, minder hartcontractiekracht, en een verlaagde afgifte van renine, wat leidt tot een daling van de bloeddruk en een reductie van angineuze klachten. Een centraal kenmerk van de werking van propranolol is de lipofiele aard die het mogelijk maakt om de bloed-hersenbarrière te passeren. Dit beïnvloedt neurotransmitterroutes en vasculaire reacties, vooral nuttig bij migrainepreventie. Clinici letten op mogelijke bijwerkingen zoals bradycardie, hypotensie, en bronchospasme, waarbij diabetespatiënten extra voorzichtig moeten zijn, omdat het symptomen van hypoglykemie kan maskeren. Bij de farmacokinetische eigenschappen moet ook opgemerkt worden dat propranolol significante first-pass metabolisme vertoont en dat de extended-release formuleringen (Inderal LA/XL) stabiliteit bieden voor een dagelijkse inname. De table met relevante informatie over de werking kan helpen om dit complexere deel inzichtelijk te maken:
| EFFECT OP | GEVOLGEN |
|---|---|
| Hart | Verminderde hartfrequentie |
| Longen | Verminderde bronchiale respons |
| CNS | Verandert neurotransmitterwerking |
Dosering & Toediening
Bij het voorschrijven van Inderal, het merk voor propranolol, spelen de NHG-richtlijnen een cruciale rol. Doseringen zijn afgestemd op de specifieke aandoeningen van de patiënt, wat zorgt voor een effectieve en veilige behandeling.
Standaardregimes per NHG-richtlijnen
De standaard doseringen voor Inderal variëren afhankelijk van de indicatie:
- Hypertensie: vaak starten met 40 mg twee keer per dag, met een opbouw naar 120–240 mg per dag.
- Angina: 80–320 mg per dag, verdeeld over meerdere doses.
- Preventie van migraine: 80–240 mg per dag, verdeeld over de dag.
- Essentiële tremor: starten met 40 mg twee keer per dag, opbouwen tot 320 mg per dag.
- Bij zuigelingen met hemangiomen: Hemangeol starten met 0,6 mg/kg twee keer per dag, titreren naar 1,7 mg/kg drie keer per dag.
Extended-release vormen (Inderal LA/XL) verbeteren de therapietrouw met een dosering van 60–160 mg eenmaal daags.
Bij ouderen en patiënten met leverproblemen wordt aangeraden om met lagere doses te starten, en de titratie geleidelijk te laten verlopen. Bij nierinsufficiëntie is monitoring van belang om accumulatie te voorkomen.
Praktisch advies: Neem de medicatie in met of zonder voedsel afhankelijk van de tolerantie van het maag-darmstelsel. Voor een optimale controle is een consistent tijdstip van inname aan te bevelen.
Aanpassingen per patiënttype
Voor specifieke patiëntgroepen zijn er aanpassingen voor de start- en onderhoudsdoseringen van Inderal. Bij kinderen moet de dosering zorgvuldig worden getitreerd, bij ouderen en patiënten met leverproblemen is voorzichtigheid geboden.
Gebruik doseringstabellen per indicatie met titratieschema voor een heldere richtlijn.
Contra-indicaties & Bijwerkingen
Bij het gebruik van Inderal zijn er belangrijke contra-indicaties en mogelijke bijwerkingen waar rekening mee gehouden moet worden.
Veelvoorkomend
Absolute contra-indicaties zijn onder andere:
- Onbehandelde astma of bronchospasme
- Ernstige bradycardie
- Hooggraads AV-blok zonder pacemaker
- Gedecompenseerd hartfalen
- Bekende allergie voor propranolol of hulpstoffen
Veelvoorkomende bijwerkingen zijn moeheid, duizeligheid, koude extremiteiten, slaapstoornissen en gastro-intestinale klachten. Daarnaast kunnen er minder frequent impotentie en depressieve symptomen optreden.
Zeldzaam maar ernstig
Zeldzame maar ernstige reacties die aan Lareb gemeld dienen te worden omvatten ernstige bronchospasme, symptomatische bradycardie, ernstige hypotensie, hypoglykemie bij diabetici, en psychische bijwerkingen.
In Nederland is er een actieve bijwerkingsrapportage via Lareb; zorgprofessionals spelen een belangrijke rol in de signalering van bijwerkingen. Bij een overdose is spoedeisende hulp noodzakelijk.
Vergelijkbare Geneesmiddelen
Inderal wordt vaak vergeleken met andere bètablokkers. Dit is belangrijk voor het maken van keuzes in de behandeling.
Tabel met alternatieven
| Geneesmiddel | Type | Bijwerkingen |
|---|---|---|
| Atenolol | β1-selectief | Minder bronchiële bijwerkingen |
| Metoprolol | β1-selectief | Minder CNS-effecten |
| Bisoprolol | β1-selectief | Minimale bijwerkingen |
| Carvedilol | Non-selectief + alfa-blokkerend | Kans op hypotensie |
Voor- en nadelenlijst
Propranolol heeft unieke voordelen, zoals een betere effectiviteit bij prestatieangst en migraine. De selectieve bètablokkers zijn echter vaak beter voor astmapatiënten vanwege minder bronchiële bijwerkingen. Bij verschillende behandeldoelen is substitutie soms noodzakelijk.
Vergoeding en het preferentiebeleid onder de Zorgverzekeringswet spelen ook een rol in de beschikbaarheid van deze middelen.
Actueel Onderzoek & Trends
De onderzoeksfocus op propranolol evolueert, met interessante bevindingen tussen 2022 en 2025.
Belangrijkste studies 2022–2025
Recente studies hebben de effectiviteit van propranolol bij neuropsychiatrische aandoeningen onderzocht, evenals veiligheidsdata voor oudere patiënten. Systematische reviews blijven de effectiviteit van propranolol voor migrainepreventie bevestigen, alhoewel nieuwere middelen zoals CGRP-antagonisten nieuwe behandelopties bieden.
Relevantie voor praktijkvoering
Voor de huisarts en specialist betekent dit voorzichtige overwegingen bij voorschriften en mogelijk het rapporteren van signalen aan Lareb. Gepersonaliseerde dosering en aandacht voor polyfarmacie bij oudere patiënten zijn ook belangrijke trends.
Veelgestelde Vragen van Patiënten
Patiënten hebben regelmatig vragen over het gebruik van Inderal. Hier zijn enkele veelvoorkomende kwesties.
Praktische korte antwoorden
Kan ik abrupt stoppen met Inderal?
Nee, dit kan leiden tot rebound tachycardie of ischemie. Overleg altijd met de arts.
Mag ik alcohol gebruiken?
Alcohol kan de bijwerkingen versterken, het is beter om dit te vermijden.
Is het veilig tijdens zwangerschap/borstvoeding?
Dit moet door de arts geëvalueerd worden, propranolol heeft risico's die zorgvuldig moeten worden afgewogen.
Wanneer huisarts of SEH bellen
Kijk uit voor symptomen zoals ademhalingsproblemen, syncope, of tekenen van ernstige hypotensie. Bij aanhoudend braken of diarree is het ook belangrijk om contact op te nemen met een zorgverlener.
Bijwerkingen kunnen gemeld worden via apotheek of huisarts aan Lareb voor verdere opvolging.
Regelgevingsstatus (CBG, EMA)
EU- en nationale registratie
Propranolol, onder de merknaam Inderal bekend, heeft zijn goedkeuring ontvangen binnen de Europese Unie en valt onder toezicht van de Europese Medicijn Agentschap (EMA).
Specifieke merken, zoals Inderal en Inderal LA, zijn geregistreerd voor verschillende formuleringen in de EU.
In Nederland valt het voorschrijven en de distributie van Inderal onder de regulering van het CBG (College ter Beoordeling van Geneesmiddelen).
Geneesmiddelen die propranolol bevatten, zijn Rx-only en opgenomen in nationale formulieren.
Voor apotheken zijn er strikte GMP (Good Manufacturing Practice) en GSP (Good Supply Practice) wetten van toepassing, evenals substitutieregels.
De verwachte registratiestatus en bijsluiterinformatie worden geactualiseerd in het Geneesmiddeleninformatiesysteem van het CBG.
Voor vergoeding en farmaceutische preferentie is de Zorgverzekeringswet relevant en kunnen farmaceutische vergoedingsindices geraadpleegd worden.
| Merk | Formulering | Autorisatie Datum |
|---|---|---|
| Inderal | Tabletten (10 mg, 40 mg, 80 mg, 160 mg) | Geautoriseerd |
| Inderal LA | Extended-release capsules (60 mg, 80 mg, 120 mg, 160 mg) | Geautoriseerd |
| Hemangeol | Orale oplossing (4.28 mg/mL) | Geautoriseerd |
Receptstatus en richtlijnen
In Nederland is Inderal strikt receptplichtig (Rx-only) en moet het voorgeschreven worden door een arts.
Het CBG zorgt ervoor dat alle relevante informatie en bijsluiters toegankelijk zijn voor zorgprofessionals en patiënten.
Visuele Aanbevelingen
Productpagina lay-out (foto’s, bijsluiter)
Het is cruciaal dat de productpagina van apotheken helder en informatief is.
Een heldere hero-afbeelding van de verpakking, inclusief zowel het merk als de generieke variant, is een must.
Daarnaast is een duidelijke doseringskaart van belang, evenals iconen voor belangrijke informatie zoals Rx-only, zwangerschapscategorie en interacties.
Bijzondere aanbevelingen voor visuals omvatten een doseringstabel, een bijwerkingenmatrix (frequentie en ernst), en een beslisboom voor: "raadpleeg huisarts bij".
Tabellen kunnen ook gebruikt worden voor verpakkingsvarianten zoals Inderal 40 mg, 80 mg; Inderal LA 60–160 mg; en Hemangeol 4,28 mg/mL.
Kort productinformation-blok met INN, ATC (C07AA05) en opslaginstructies zijn ook aan te raden.
Grafieken en iconen
Een productinfo-card met een definitielijst en een interactieve FAQ-accordion kan extra gebruiksgemak voor patiënten bieden.
Advies voor Aankoop & Bewaring
Waar letten bij aankoop (merk vs generiek)
Bij de aankoop van propranolol via een Nederlandse apotheek of online apotheek, dient men op verschillende aspecten te letten:
- Controleer het merk of de INN (International Nonproprietary Name).
- Let op de dosering en vervaldatum.
- Generieke substitutie is vaak een kosteneffectieve keuze; overleg altijd met de apotheker bij voorkeuren of bezorgdheid over bijwerkingen.
Controleer de behandeling op vergoeding volgens de Zorgverzekeringswet en uw eigen polis.
Bewaar- en transportinstructies
Bewaar propranolol op kamertemperatuur (15–25°C) en beschermd tegen vocht en licht.
Orale oplossingen zoals Hemangeol dienen goed gesloten en volgens de instructies bewaard te worden.
Bij transport, gebruik altijd de originele verpakking ter bescherming tegen zonlicht.
Bij wisseling van merk is het belangrijk om de doseringsvorm te controleren, bijvoorbeeld of het gaat om LA/XL versus tabletten, vanwege verschillen in toedieningsinterval.
Richtlijnen voor Juiste Toepassing
Monitoring en follow-up (huisarts/specialist)
Begin met gebruik onder toezicht van een huisarts of specialist, vooral bij patiënten met hartproblemen waar bloeddruk- en polscontrole noodzakelijk zijn.
Bij diabetespatiënten is nauwe glucosebewaking essentieel.
Bijwerkingen dienen altijd gemeld te worden aan de huisarts of apotheker en documentatie is belangrijk voor het medisch dossier.
Interacties en polyfarmacie
Let goed op medicatie-interacties, in het bijzonder met andere antihypertensiva, calciumkanaalblokkers, digoxine, en middelen die het CYP-metabolisme beïnvloeden.
Bij ouderen is een polyfarmacie-check van groot belang en dient de startdosering altijd laag te zijn.
Bijwerkingen of ineffectieve behandeling kunnen vragen om een alternatief, zoals metoprolol of atenolol.
Leveringstijden
| Stad | Regio | Levertijd |
|---|---|---|
| Amsterdam | Noord-Holland | 5–7 dagen |
| Rotterdam | Zuid-Holland | 5–7 dagen |
| Den Haag | Zuid-Holland | 5–7 dagen |
| Utrecht | Utrecht | 5–7 dagen |
| Eindhoven | Noord-Brabant | 5–9 dagen |
| Breda | Noord-Brabant | 5–9 dagen |
| Groningen | Groningen | 5–9 dagen |
| Leiden | Zuid-Holland | 5–9 dagen |
| Tilburg | Noord-Brabant | 5–9 dagen |
| Haarlem | Noord-Holland | 5–9 dagen |
| Amersfoort | Utrecht | 5–9 dagen |
| Enschede | 5–9 dagen |
Klantbeoordelingen
Voor mijn baby gebruikte de kinderarts Hemangeol orale oplossing 4.28 mg/mL tegen een hemangioom en ik zag na een paar maanden duidelijke krimp. De apotheek leverde snel en de fles zat in een veilige, goed afgesloten verpakking.
Omdat ik leverproblemen heb begon ik met een lagere Inderal-dosis (10 mg) op advies van mijn specialist en dat werd langzaam opgebouwd. In de bijsluiter staat ook dat propranolol hepatisch gemetaboliseerd wordt, dat vond ik belangrijk om te weten. Bestellen zonder recept bij deze apotheek was makkelijk maar ik overleg altijd eerst met mijn arts.